Leraar24.nl

Een kloppend plaatje

Het gebruik van films in het onderwijs is een waardevolle werkvorm, die leraren op verschillende manieren kunnen inzetten in de lespraktijk. We leven in een echte beeldcultuur. Leerlingen zijn sneller verveeld, hebben meer afwisseling nodig en kunnen snel schakelen van de ene bezigheid naar de andere. Zoals Deirde Noten, leraar geschiedenis het zegt: ”Leerlingen zijn visueel ingesteld.” “Eerst geef je ze de kennis en dan laat je het beeld zien. Dan heb je een kloppend plaatje.”

Films passen bij de leefwereld van de leerlingen. Leerlingen begrijpen het concept film en zijn er mee bekend. Vanuit pedagogisch oogpunt is het gebruik van film dus een toegankelijk medium dat een goed beginpunt vormt voor verder verkenning ofwel van de vorm (fictie) of de inhoud van de film.

Inhoudelijk gebruik van film

Een film draagt inhoudelijke kennis over. Zo kun je films inzetten bij (bijna) alle vakken. Dennis Lahey van Movies that matters noemt in het filmpje ‘film in de klas’ ook een aantal vakken (maatschappijleer, geschiedenis, levensbeschouwing, biologie) waarin het gebruik van film goed is te realiseren. Ook binnen de kerntaken van burgerschap in het mbo zijn films goed in te passen:

• Politiek-juridisch: The Hurricane
• Economisch: The Cove
• Sociaal-maatschappelijk: Die Welle, Das Experiment
• Vitaal burgerschap: Super size me, Sicko

Literatuur en film

Film is een goed medium om de leerlingen in contact te brengen met fictie. Dit is een van de doelstellingen van het vak Nederlands. In het boek ‘Nederlands in de onderbouw’ (Bonset, de Boer & Ekens, 2008) wordt het als volgt weergegeven: “Door middel van fictie is het mogelijk kennis te maken met de (fantasie)gedachten van anderen, is het mogelijk om (verzonnen) belevenissen in andere tijden, omgevingen en omstandigheden 'mee te maken. Boeken en films zijn beiden fictie. Kenmerken hiervan zijn verhaallijnen, spanningsopbouw en verschillende karakters. Deze overeenkomsten maken het goed mogelijk om films met boeken te vergelijken en films van boekverfilmingen te vergelijken met het boek.

Leerlingen zelf aan de slag met film

Een kenmerk van het huidige onderwijs is, dat er wordt geleerd in een zinvolle omgeving, door de koppeling van problemen uit de praktijk aan zelfstudieopdrachten. Een manier om dit te doen is om leerlingen zelf aan de slag te laten gaan met filmmateriaal, om op deze manier hun eigen vaardigheden inzichtelijk te maken en de feedback die ze krijgen vast te leggen. Dit kan dienen als:

• Bewijslast binnen een portfolio.
• Als training om hier feedback over te ontvangen.
• Reflecteren op de eigen handeling en deze bij te sturen.

Leerlingen hebben tijdens het leerproces op de eerste plaats behoefte aan regelmatige beoordeling van hun prestatie en feedback ter ondersteuning of bijsturing van hun inspanningen.

Film als instructiemiddel

Je kan als leraar door de nieuwe didactische mogelijkheden, die ICT bieden die materialen maken die aansluiten bij het eigen onderwijs. Instructie door middel van films biedt een aantal mogelijkheden:

• Inspelen op individuele verschillen tussen leerlingen. Leerlingen hebben de mogelijkheid om de instructie herhaaldelijk, op eigen tempo en in de eigen tijd te kunnen bekijken.
• Films kunnen het leren stimuleren. Werken met voorbeelden is al lang bekend als middel om leerstof tot leven te brengen. De tijd die de leraar voorheen aan steeds dezelfde instructie moest besteden, kan nu aan andere onderwijsactiviteiten worden besteed.