Leraar24.nl

Verkeersonderwijs heeft op veel scholen een lage prioriteit. Dat is op zich niet vreemd, de druk en noodzaak voor scholen om goed te scoren op het taal- en rekenonderwijs is hoog. Verkeersonderwijs moet ook concurreren met veel vakken die naast het taal- en rekenonderwijs belangrijk worden bevonden. Maar omdat kinderen zeer kwetsbare verkeersdeelnemers zijn, is het van belang dat de verkeersveiligheid voor hen ook vanuit de school zo positief mogelijk wordt beïnvloed.

Hoe onveilig is het verkeer voor kinderen? Vergeleken met andere leeftijdsgroepen overlijden er in Nederland betrekkelijk weinig kinderen van 0-14 jaar in het verkeer. Het aantal slachtoffers is bovendien de afgelopen twintig jaar aanzienlijk afgenomen, meer dan die van andere leeftijdsgroepen. Een combinatie van maatregelen op het gebied van infrastructuur, voertuigen, beveiligingsmiddelen en educatie heeft hieraan bijgedragen.

Kinderen vormen als verkeersdeelnemers echter nog steeds een heel kwetsbare groep. Ze zijn immers nog bezig om de vaardigheden te ontwikkelen waarmee ze uiteindelijk op verantwoorde wijze zelfstandig aan het verkeer kunnen deelnemen. Tot ongeveer 12 jaar kunnen kinderen complexe verkeerssituaties met meerdere verkeersdeelnemers uit verschillende richtingen niet overzien en tot 16 jaar leveren deze situaties nog regelmatig problemen op. Alle kinderen hebben grote problemen met de algemene voorrangsregels. Hoe jonger het kind, hoe groter deze problemen. Tot ongeveer 14 jaar neemt de fietsvaardigheid toe, waarbij tot het tiende jaar de grootste verbeteringen worden waargenomen. Hoe meer kinderen fietsen, hoe groter hun vaardigheid. Tot 16 jaar neemt de snelheid van informatieverwerking toe, kinderen hebben meer tijd nodig dan volwassenen om beslissingen te nemen. Hun rol als zelfstandig verkeersdeelnemer beperkt zich bovendien tot die van voetganger en fietser, de meest kwetsbare vervoerswijzen. Er vallen in Nederland jaarlijks ongeveer 35 verkeersdoden onder kinderen van 0-14 jaar en er worden volgens de registratie jaarlijks ongeveer 685 kinderen in een ziekenhuis opgenomen. Het werkelijke aantal ziekenhuisopnamen ligt beduidend hoger.Een verklaring hiervoor is dat kinderen naar verhouding vaak in het ziekenhuis worden opgenomen na een fietsongeval en juist fietsongevallen worden slecht geregistreerd. Dit geldt voor vijftig procent van de ziekenhuisslachtoffers onder kinderen.

De video's bij dit dossier laten zien hoe de verkeersveiligheid rond de school kan worden verbeterd door de inzet van verkeersouders, deelname aan het praktisch verkeersonderwijs en andere projecten. In het project Tussen school en thuis... is bijvoorbeeld te zien hoe je verkeersonderwijs vakoverstijgend kunt maken en tegelijkertijd kunt aansluiten bij de directe leefomgeving van de kinderen. Verkeerseducatie richt zich in dit project en in het project Van 8 naar 1 op de schoolthuisroutes die de kinderen dagelijks afleggen, de gevaarlijke punten die ze moeten oversteken en situaties die zich vaak voordoen, oftewel omgevingsgericht onderwijs. 

Heeft u zich in dit dossier verdiept?
Beantwoord ten behoeve van onderzoek naar de effectiviteit van Leraar24 deze korte vragenlijst over hoe u dit dossier ervaren heeft. Elk kwartaal worden 10 dvd-boxen met aansprekende films onder de respondenten verloot.