"De leraar is in de afgelopen periode in feite zijn vak kwijtgeraakt.", beweert Wiebe Houkamp. Hij is van mening dat de ontwikkelingen in het onderwijs in de afgelopen decennia ervoor hebben gezorgd dat het leraarschap steeds meer in kaart werd gebracht. Hierdoor werden onderwijstaken steeds meer opgelegd en verdeeld door de overheid en het schoolmanagement. Zo werd de leraar minder onafhankelijk en moest veel meer doen wat hem of haar werd opgedragen. De leraar werd op deze manier gereduceerd tot slechts 'uitvoerder' van leerstof.
Gelukkig vindt er nu een kentering plaats in het overheids- en schoolbeleid waardoor leraren weer veel meer de vrijheid krijgen om zelfstandig te zijn. De ondernemende leraar is een leraar die aansluit bij deze ontwikkeling en weer de sturing neemt van zijn eigen vak.
Hanneke Kappen gaat met Wiebe Houkamp in gesprek over exacte rol van de ondernemende leraar in het onderwijs.
Gedurende het gesprek bespreken ze respectievelijk:
- wat een ondernemende houding is;
- hoe het lerarenvak in relatie staat tot andere werkzaamheden;
- hoe het leraarschap zich heeft ontwikkeld sinds de jaren '70;
- in hoeverre de leraar zijn vak is kwijtgeraakt;
- dat ondernemend zijn en creativiteit essentiële kwaliteiten zijn voor de leraar;
- wat de kwaliteiten zijn van een ondernemende leraar;
- de misvattingen over ondernemen en ondernemend zijn;
- wat de huidige ontwikkelingen in het onderwijs zijn en de rol van ondernemen daarin;
- welke voorwaarden er nodig zijn om je te ontwikkelen als ondernemende leraar;
- wat de opbrengsten zijn van het ondernemerschap in het onderwijs.
Discusieer mee over de ondernemende leraar en het lerarenvak op het forum van Leraar24: Ondernemen in het onderwijs.
Reacties (6)
Teleurgestelde Ex-Leerling | 24-02-2012
Treurig, weer iemand die zich tot expert benoemt en tegelijkertijd niet doorheeft dat de meeste scholieren ook in het voortgezet onderwijs eerst maar eens behoorlijk lezen, schrijven, en wiskunde onder de knie moeten krijgen om iets substantieels aan de maatschappij bij te kunnen dragen. Maar goed, het onderwijs wordt gemaakt of gebroken door de mensen die er zitten: Zijn er te veel Houkamps, dan is een aanwas van soortgelijke non-valeurs die slechts een praatje kunnen houden onder de komende generaties gegarandeerd. Bravo.
Ellen | 30-11-2010
Dank voor deze inspirerende bijdrage! Ik VOEL me als onderwijzer een ondernemer en herken de drive om me daarin verder te ontwikkelen, ten gunste van mijn eigen groei en die van mijn leerlingen. Context is een belangrijk goedje geworden binnen het leerproces van kinderen - en hoe rijker jij je leven kunt vullen met die inhouden - hoe rijker je bepakt bent als leerkracht. Ik kijk niet naar de side effects die het heeft: werkdruk en andere toestanden. Een ondernemer durft die risico's te nemen om af en toe op de bek te gaan. Om daar weer van te groeien. Dit fragment is een eye opener voor iemand die als dochter van een ondernemer is opgegroeid en zelf voor het onderwijs gekozen heeft. Hoe dingen dan toch weer samenkomen :-)
Doeternietto | 28-02-2010
'Geachte' heer Houkamp, Wat prachtig weer om al deze praatjes over ondernemerschap te kunnen aanhoren. Onder het mom van diezelfde 'ondernemerschap' en 'dynamiek' worden, zo is mij ter ore gekomen, leraren steeds vaker gedwongen toe te zien hoe het managementpersoneel de CAO-afspraken met voeten treden. Immers, voor 'dynamisch ingestelde hoge kaders' zijn sociale, menselijke voorwaarden voor het daadwerkelijk lesgevende personeel niets waard. Ik moet dus wel fel gekant zijn tegen de zoetgevooisde bewoordingen van u.
sandra verbruggen | 10-01-2010
Beste Wiebe, Als ervaren oud docente weet ik hoe het erop aankomt dat je serieus mag meepraten. De combinatie docentschap en ondernemerschap zie ik als heel stimulerend, ook een combinatie van docentschap en een andere taak in school. Je kunt ook ondernemend zijn binnen een hele docentenbaan. Het heeft inderdaad met attitude te maken. Enthousiast ondernemerschap is overigens ook inspirerend voor leerlingen. Belangrijk was ook dat je zei dat een docent zelf in beweging moet komen door zijn of haar eigen omstandigheden te creeren. Niet iedereen kan of wil dat. Je hebt helemaal gelijk als je zegt dat een goede leraar reflecteert en zichzelf toetst aan de zeven bekwaamheden die in de wet BIO genoemd worden. Ook voor een schoolleider is het goed om te reflecteren op deze bekwaamheden, vertaald naar het schoolleiderschap. De toekomst vraagt ondernemende, reflectieve,creatieve en moedige docenten en dito schoolleiders. Hopelijk komen er veel vruchtbare gesprekken tussen deze mensen, met v
Rugia( de Jong)- Mauricio | 10-01-2010
Beste Wiebe, Heerlijk om over dit onderwerp een reactie te plaatsen. Ik ben werkzaam op het Oranje Nassau College en ik begeleid studenten uit Aruba die in het HBO in Den Haag komen studeren. Inderdaad omdat alles zo bepaald werd voor de leraar was het erg moeilijk om de ruimte te creeren om de leerling te begeleiden. De problemen werden steeds groter. De goede balans zien te vinden in deze ondernemerschap en goed te combineren is de grote kunst in de toekomst. Ik hoop dat de managers in de toekomst ook met deze omwentelingen rekening houden en goed met hun personeel samenwerken. De docent is deskundig wanneer je merkt dat hij met passie zijn functie uitoefent. Onze school is al een aantal jaren bezig met deze ontwikkelingen. Bedankt voor je boodschap Groetjes, Rugia.
Wiebe Houkamp | 10-01-2010
Mooie opname, maar hoe nu verder? Graag nodig ik u uit voor het plaatsen van een reactie. Wilt u meer dan alleen een reactie plaatsen dan bent u van harte welkom op het forum, gemakkelijk te vinden op deze website. In de community ondernemend onderwijs kunnen we dan nader kennis maken en verder spreken over het leraarschap. Hoop dat vele zich betrokken voelen bij de beroepsuitoefening van leraren en zullen reageren. Hartelijke groet en hopelijk tot zo, Wiebe Houkamp