Leraar24.nl

Eén van de onderdelen die vallen onder mediawijsheid zijn informatievaardigheden. Informatievaardig ben je als je een kritische houding hebt ten aanzien van media. Tegenwoordig is internet een belangrijke informatiebron voor leerlingen. Hoe kun je als leraar er voor zorgen dat de leerlingen op een goede manier met internetbronnen omgaan?

Zes-fasen-model
De leerlingen kunnen worden geïnstrueerd aan de hand van het zes-fasen-model. De verschillende fases zijn als volgt:

1. Definiëren;
2. Zoeken;
3. Selecteren en beoordelen;
4. Verwerken;
5. Presenteren;
6. Evalueren.

Fase 1 – Definiëren
Tijdens deze fase wordt het probleem gedefinieerd en wordt het onderwerp verhelderd en afgebakend. De taakdefinitie omvat het formuleren van de taakeisen, het oriënteren op het onderwerp, het activeren van de voorkennis (bijvoorbeeld met een mindmap), en formuleren van de vragen.

Doel bepalen
Het is belangrijk na te gaan aan welke eisen het op te leveren product moet voldoen. Belangrijke punten hierbij zijn:
-   de doelgroep;
-   de kenmerken van het product (folder of werkstuk?);
-   de omvang;
-   de gedetailleerdheid van de te zoeken informatie;

Vragen formuleren
Het formuleren van de hoofd- en subvragen is een essentiële vaardigheid. De geformuleerde vragen zijn het uitgangspunt en bepalen het zoekproces. Bij het afbakenen stel je vast welke aspecten van het onderwerp wel en niet worden behandeld. Dit moet ervoor zorgen dat leerlingen niet verdwalen bij het zoeken naar informatie. Ook kunnen er uiteindelijk betere conclusies worden getrokken

Problemen
Uit onderzoek blijkt dat leerlingen veelal moeite hebben met het formuleren van vragen. Ze formuleren vragen of te smal of te breed. Activeren van voorkennis wordt dan zelden expliciet gedaan. Voorkennis is echter wel een belangrijke variabele als het gaat om het formuleren van vragen. Meer voorkennis maakt het formuleren van vragen makkelijker.

De video
In deze video wordt fase 1 uitgelegd door onderzoeker Saskia Brand-Gruwel en vertelt leraar geschiedenis Willem Ubachs over hoe je er aandacht aan besteedt in de klas.

De andere fases

Fase 2 – Zoeken

Fase 3 – Selecteren / beoordelen

Fase 4 – Verwerken

Fase 5 – Presenteren

Heeft u deze video bekeken?
Beantwoord ten behoeve van onderzoek naar de effectiviteit van Leraar24 deze korte vragenlijst over hoe u deze video ervaren heeft. Elk kwartaal worden 10 dvd-boxen met aansprekende films onder de respondenten verloot.