Effectief technisch leesonderwijs

KNOW | bijgewerkt op 17 mei 2013

Veel basisscholen zijn bezig hun onderwijs te verbeteren. Maar wat is eigenlijk effectieve schoolverbetering? Hoe zorg je ervoor dat leerlingen blijvend beter presteren? Verbeteren is een kwestie van lange adem: een verbetertraject duurt meestal een aantal jaar en bestaat uit meerdere fases:

  • het vaststellen van doelen
  • het belang van een projectmatige en planmatige aanpak
  • het investeren in de ontwikkeling van leerkrachten
  • het borgen van resultaten

Dit artikel gaat over het verbeteren van het technisch leesonderwijs. Op basis van onderzoek voor de publicatie Bouwen en vasthouden is een toolkit ontwikkeld met instrumenten voor implementatie en borging van effectief technisch leesonderwijs. De toolkit omvat documenten voor de schoolleider, interne begeleider/taalcoördinator, groepsleraren en bovenschools managers.

Wat weten we?

Op basis van onderzoek is een toolkit ontwikkeld met instrumenten voor implementatie en borging van effectief technisch leesonderwijs. De toolkit omvat documenten voor de schoolleider, interne begeleider/taalcoördinator, groepsleraren en bovenschools managers.

Het theoretisch kader voor de toolkit is het onderzoek van Mijs (2007) geweest die negen aspecten noemt die van belang zijn bij effectieve school(kwaliteits)verbetering. Een aantal van deze aspecten zijn:

  • de school is uitgangspunt voor verandering
  • systematische benadering en langdurig proces
  • verandering is gericht op instructie geven en leren
  • onderwijskundige doelen stellen op verschillende niveaus
  • ketenbenadering
  • geïntegreerde implementatiestrategieën hanteren
  • externe ondersteuning voor de school is raadzaam

De toolkit is gebaseerd op wetenschappelijke inzichten rondom effectieve schoolverbetering. Zo kan een verandering pas deel worden van de school als de fase van adoptie & organisatie en implementatie & borging zijn doorlopen (Reizigt & Creemers, 2005; Schmoker, 1999) en zorgt een projectmatige werkwijze dat het verbetertraject wordt afgebakend en helder gestructureerd (Grit, 2008).

Scholen zullen meer resultaat boeken als ze gebruikmaken van een cyclische, planmatige aanpak zoals de PCDA-cyclus (Marzano, 2003) en wanneer ze zowel binnen de school als met het bovenschools management en de gemeente goed samenwerken (Fullan, 2009). Tot slot vraagt het verbeteren van leerresultaten een opbrengstgerichte cultuur (Fullan, 2009) en dat leerkrachten uitgaan van de zes elementen van effectief onderwijs (Vernooy, 2005).

Dat betekent voor de praktijk

De vertaalslag van de bovenstaande theorie naar de praktijk en naar wat leerkrachten concreet kunnen doen is gemaakt door het volgen van twee opvattingen (Joyce & Showers, 2002), namelijk:

  • het gebruik maken van transfervaardigheden zodat leerkrachten d.m.v. imitatiegedrag zich de vaardigheden eigen maken en op die wijze nieuwe routines creëren.
  • blijvende ondersteuning bieden aan leerkrachten (coaching of peer-coaching) zodat zij het geleerde goed kunnen implementeren en zichzelf kunnen blijven ontwikkelen en het geleerde blijvend kunnen toepassen in hun praktijk.

Handreikingen

Er is een boek met dvd uitgebracht rondom effectieve schoolverandertrajecten. Op de dvd staat de Toolkit Effectief Technisch Lezen. Deze toolkit is een verzameling van documenten die als hulpmiddel kunnen dienen bij de implementatie en borging van ingevoerde vernieuwingen in het technisch leesonderwijs. De Toolkit omvat documenten voor:

  • Schoolleider en bestuur: BS1, SL1 tot en met SL7
  • De interne begeleider: IB1 tot en met IB8
  • Leerkrachten: LK1 tot en met LK10

referenties

Bijlagen

Leraar24 helpt je graag met kennis over onderzoek en onderwijs in de praktijk.

Leraar24 helpt je graag met kennis over onderzoek en onderwijs in de praktijk.