De startende leraar

lerarenredactie | bijgewerkt op 03 december 2015

Een kwart van de startende leraren verlaat binnen vijf jaar het onderwijs. Dat is jammer, want startende leraren zijn meestal heel enthousiast en vol met ideeën. Zaak voor scholen om goed met de startende leraar om te gaan, zodat deze niet afhaakt. Het doel is dat alle leraren vanaf de start vakbekwaam zijn. Dat zij hun kennis en vaardigheden blijven onderhouden en verdiepen. Scholen en schoolteams moeten nieuwe leraren dus direct in het team opnemen en goed begeleiden. Ook gaan pabo’s en basisscholen afspraken maken over kennisverdieping van startende leraren na hun opleiding.

Waar loopt een startende leraar tegenaan?

  • Voorbereiding, planning en organisatie van de leerstof is in het begin zeer tijdrovend.
  • Omgaan met verschillen tussen leerlingen.
  • Orde en structuur.
  • Contacten en gesprekken met ouders.
  • Geen goede informatie over de schoolorganisatie.
  • Bijhouden (leerling)administratie.
  • Extra taken naast lesgebonden taken.
  • Timemanagement.
  • Geen (goede) begeleiding.
  • Geen zekerheid over een vaste aanstelling.

Begeleiding

De school doet er goed aan aandacht te besteden aan de problemen zoals hierboven beschreven. Maar van alle problemen wordt door startende leraren toch vooral aangegeven dat de inwerkperiode zwaar te wensen overlaat. Dit gebeurt ad hoc en amateuristisch. Hierdoor weten startende leraren vaak niet waar ze aan toe zijn en wat van hen wordt verwacht. Vanaf de start gaat het dan eigenlijk al mis.

De ontwikkeling van de startende leraar heeft tijd nodig en daarom is het belangrijk dat de begeleiding structureel wordt gepland. Het is belangrijk dat er feedback gegeven wordt, dat er collegiaal samengewerkt wordt en dat er de mogelijkheid is om te leren van experts.

Goede begeleiding zorgt ervoor dat

  • Startende leraren een sterker zelfbeeld ontwikkelen
  • Startende leraren meer zicht krijgen op het beleid en de procedures (dit gaat over het ‘ingroeien’ in de school)
  • Startende leraren een grotere focus tonen op de doelen die ze in de klas willen bereiken
  • Startende leraren meer zelfvertrouwen, krijgen, zodat hun vermogen om te groeien toeneemt en zij betere prestaties leveren

Kwalitatief goede begeleiding van een startende leraar bestaat uit

  • Persoonlijke en relationele steun van de mentor:
    Een goede begeleiding kan niet plaatsvinden zonder vertrouwen en empathie. In de begeleiding moet er begrip zijn voor de zorgen en problemen van de starter zonder te oordelen. De mentor zorgt voor feedback en nooit voor een eindbeoordeling.
  • Professionele steun van de mentor:
    Het tweede type steun is erop gericht de professionele ontwikkeling van de starter te bevorderen.
  • Goede begeleidingsgesprekken:
    Voor meer informatie over waar goede begeleiding van startende leerkrachten aan moet voldoen lees dan het kennisdossier De startende leraar in het po en vo.

Voorbeelden van goede begeleidingsvormen

Videoportretten
Hoe ervaren startende leraren deze beginperiode? Op leraar24.nl is een serie gemaakt over de startende leraar met betrekking tot verschillende onderdelen waar startende leraren tegenaan lopen. Onderwerpen zijn onder andere:

Meer weten?

Bijlagen

Leraar24 helpt je graag met kennis over onderzoek en onderwijs in de praktijk.

Leraar24 helpt je graag met kennis over onderzoek en onderwijs in de praktijk.