Autisme op school

lerarenredactie | bijgewerkt op 05 december 2011

Leerlingen met autisme of een stoornis in het autistisch spectrum hebben moeite met communicatie, sociale interactie en creatief verbeeldingsvermogen. Ze zijn over- of ondergevoelig voor zintuiglijke prikkels.

Praktijk

De over-of ondergevoeligheid van leerlingen met autisme zorgt er voor dat minder gestructureerde situaties als het schoolplein en uitstapjes angst en onzekerheid kunnen veroorzaken bij deze leerlingen  School is voor hen druk, rumoerig, chaotisch, onoverzichtelijk en daardoor doodeng. Leraar24 heeft een video over de schooldag van een kind met autisme gemaakt.

Zintuigen en prikkels

Kinderen met autisme kunnen geen samenhang brengen in wat er via de verschillende zintuigen binnenkomt. Typerend is dat het kind alles opmerkt wat er om hem heen gebeurt. Daardoor heeft hij veel prikkels te verwerken, die hij niet goed kan ordenen. De reacties op situaties die angst en stress veroorzaken zijn voor de schoolomgeving niet altijd gemakkelijk te begrijpen.
Autisme komt voor op alle niveaus van verstandelijk functioneren. De intelligentie beïnvloedt wel sterk de communicatieve en compenserende mogelijkheden. Autisme kent een aantal kenmerken, maar elke leerling met autisme heeft een sterk eigen profiel en vraagt een aangepaste aanpak.

Verschillende stoornissen van autisme

Autisme is een verzamelnaam voor verschillende stoornissen. De meest voorkomende stoornissen zijn:

  • Klassiek autisme is een stoornis in de informatieverwerking. Mensen met deze stoornis zien de samenhang tussen afzonderlijke waarnemingen vaak niet goed. Het is een stoornis die de algehele ontwikkeling beïnvloedt.
  • PDD-NOS is een ontwikkelingsstoornis. PDD-NOS betekent ‘pervasieve ontwikkelingsstoornis, niet nader omschreven’. Bij PDD-NOS zijn er kenmerken van autisme aanwezig, maar niet genoeg om als autisme aangeduid te worden. Het is daarom een restcategorie onder de autisme spectrumstoornissen (ASS). Pervasief betekent (in het Latijn) doordringen. Het wil zeggen dat we bij pervasieve stoornissen te maken hebben met problemen die doordringen in verschillende ontwikkelingsgebieden van een kind.
  • Het Syndroom van Asperger is een aan autisme verwante ontwikkelingsstoornis. Het verschil met het klassieke autisme is dat kinderen met dit syndroom vaak intelligent (normaal tot bovengemiddeld) zijn, een goede taalontwikkeling hebben en een gemiddelde neiging hebben tot het maken van contact. Kinderen met het Syndroom van Asperger hebben moeite met het begrijpen van sociale situaties en het besef van wat sociaal aanvaard is, gebeurt vaak niet intuïtief.

Tips voor leraren

Leerlingen met autisme passen zich niet aan, de leraar moet zich aan de leerling aanpassen. Wil een leerling met autisme kans maken op school dan moeten we ons niet in eerste instantie richten op de leerling, maar op de omgeving. Docenten kunnen voorstructureren. Dit kan door het gebruik van concrete taal, rustig voorspelbaar gedrag van de docent, het voorstructureren van de lesstof, het maken van een tijdsplanning en het toekennen van een vaste plaats in de klas. In dit studio24-gesprek vertelt een opleider ambulante dienst uitgebreid over deze tips.

Bijlagen

Leraar24 helpt je graag met kennis over onderzoek en onderwijs in de praktijk.

Leraar24 helpt je graag met kennis over onderzoek en onderwijs in de praktijk.