praktijk

Hersenvriendelijk leren

lerarenredactie | bijgewerkt op 11 september 2009

  • PO
  • VO
  • MBO
Door wetenschappelijk onderzoek is er steeds meer bekend over de structuur en werking van onze hersenen en ons cognitief functioneren. Deze kennis wordt gebruikt bij het bedenken van nieuwe hersenvriendelijke onderwijsmethoden. Bij hersenvriendelijk leren wordt het educatieve aanbod afgestemd op de manier waarop onze hersenen werken.

Volgens Jelle Jolles, neurowetenschapper van het Centrum Brein en Leren, moet de aandacht gaan naar leerlinggericht onderwijs. De kwaliteit van het leren wordt niet bepaald door de leerstof, maar door hoe de leerling informatie verwerkt. Volgens Jolles moeten leraren openstaan voor kennis van de psychobiologische ontwikkeling van het kind en voor de wijze waarop een leerling informatie verwerkt.

Vormen van hersenvriendelijk leren

Inmiddels is een groot aantal vormen van hersenvriendelijk leren beschikbaar, zoals:

  • Mindmappen
    Dit is een manier om informatie te visualiseren waarbij linker- en rechterhersenhelft beter benut worden.
  • Systeemdenken
    Bij deze aanpak ligt de nadruk op samenhang tussen losse elementen.
  • Het IPC
    Dit is een curriculum waarin verschillende manieren van hersenvriendelijk leren aan bod komen.
  • Braingym
    Bij deze methode zorgt beweging voor effectiever gebruik van de hersenen.
  • Coöperatief leren 
    Dit is een werkvorm die gebaseerd is op samenwerking.

Voorwaarden voor succesvol hersenvriendelijk leren

Spencer Kagan, hoogleraar psychologie en educatie aan de Berkley Universiteit, noemt de volgende voorwaarden voor hersenvriendelijk leren:

  • Zorg voor veiligheid
    In een onveilige situatie is er geen ruimte voor denken.
  • Zorg voor voeding van de hersenen
    Wanneer leerlingen voldoende bewegen komt de bloedsomloop op gang, wat de hersenen voedt.
  • Sociale omgang
    Wanneer leerlingen met elkaar communiceren en aan elkaar uitleggen, zijn meer gebieden van de hersenen actief en wordt het geleerde beter verwerkt en vastgehouden.
  • Gebruik van emoties
    Wanneer leerlingen echt iets hebben met het onderwerp, bijvoorbeeld in de vorm van humor, schok, angst of vrolijkheid, beklijft de stof langer.
  • Kennis van informatieverwerkingsprocessen
    Voor het onderwijs is het van belang te weten dat de hersenen zoeken naar nieuwigheid, voorspelbaarheid, feedback en betekenis. We onthouden informatie in verschillende geheugensystemen en we gebruiken verschillende intelligenties bij het verwerken van informatie.

Effectiviteit van methodes gebaseerd op hersenvriendelijk leren

Hoewel hersenvriendelijk leren aanlokkelijk klinkt, is het belangrijk om de nieuwe onderwijsmethoden kritisch te benaderen. Wetenschappers waarschuwen voor methodes die bijvoorbeeld worden gepresenteerd als “gebaseerd op neurowetenschappelijk onderzoek”, maar waarvan de effectiviteit in de klas nog niet bewezen is.

Bijlagen

  • Artikel over breinvriendelijk leren | PDF Met de recente wetenschappelijke uitkomsten van neuro-psychologisch onderzoek zijn we meer in staat de werking van het brein te doorgronden. Deze bevindingen stellen docenten beter in staat een veilige, motiverende omgeving te creëren, waarbij de leerling meer betrokken is op het vak, de medeleerlingen en de docent.
  • Leer het brein kennen | PDF Leer het brein kennen, rapport van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek , 2004.
Nog vragen?

Leraar24, het LerarenOntwikkelFonds en de Kennisrotonde helpen je graag.

Stel je vraag!

geef jouw waardering:

(klik om te waarderen)

Schrijver ira | 11-06-2018
Reactie APA bronvermelding?
Schrijver jan boerefluitjes | 25-02-2016
Reactie wat zijn 5 manieren om breinvriendelijk te leren

Schrijf zelf een reactie

Als je je e-mailadres invult kunnen wij reageren op je reactie. Het e-mailadres wordt niet op de site getoond.

Gerelateerd