praktijk
vo

Sport draagt bij aan positieve groepsdynamiek

Leerlingen en leraren moeten altijd aan elkaar wennen in een nieuwe klas. Dit groepsdynamisch proces duurt ongeveer zes weken. Maar wat kun je doen als de klas onrustig blijft en de sfeer niet goed is? Lees meer over de werking van groepsdynamiek en hoe je dit als leraar kunt beïnvloeden. Bijvoorbeeld met een spel als tikboksen of zelfs een speciale sportklas.

  • Embedcode

Een groepsproces in een nieuwe klas kan wel een week of zes duren. Als elke leerling zijn plek in de groep kent en daar content mee is, de onderlinge relaties zijn bevestigd en rollen verdeeld, werkt een klas over het algemeen goed in een prettige sfeer.

Signalen van verstoorde groepsdynamiek

Maar soms loopt het zelfs na de herfstvakantie nog niet helemaal lekker in een klas. Het lesgeven gaat moeizaam, de klas is onrustig, de sfeer is simpelweg nog niet wat het moet zijn. Dat kan liggen aan de groepsdynamiek. Als een klas blijft stoeien over rollen en invloed dan blijft de sfeer onrustig en komen leerlingen lastiger tot leren. Een rustige en veilige klas is een immers voorwaarde om te kunnen leren.

Leraren, afdelingsleiders en directie

De principes ‘ruimte geven’ en ‘ruimte nemen’ zijn vanuit het tikboksen vertaald naar alle vakken in het onderwijs. Naast trainingen met klassen, zijn ook trainingen ontwikkeld voor lerarenteams, afdelingsleiders en directies. Als principes breed toegepast worden ontstaat een herkenbare en duidelijke pedagogische aanpak in de school, waarbij het effect duurzaam van aard is.

Bewustwording van rol en positie

Je kunt een klas helpen om een goede groepsdynamiek te ontwikkelen met gesprekken of een spel. Zo spelen leerlingen op het Christelijk College Nassau Veluwe onder begeleiding van een trainer tikboksen. Ze leren ruimte te geven en te nemen bij elkaar. Het spel biedt een opening voor gesprekken over de onderlinge verhoudingen en ieders rol daarin. Leerlingen leren gedrag te benoemen en dat kan leiden tot verbetering van de groepsdynamiek. Het doel is een veilige klas waarin iedere leerling durft te zeggen wat hij wil.

Sportklas doet leerlingen beter samenwerken

Een bewust gepositioneerde sportklas helpt leerlingen in het speciaal onderwijs om beter als groep samen te werken en zich individueel op sociaal-emotioneel gebied te ontwikkelen. Dat is de ervaring van leraar bewegingsonderwijs Daan van Stek op de Yulius school voor speciaal onderwijs. In onderstaande video zie je hoe dat in zijn werk gaat.

  • Embedcode

In deze sportklas leren leerlingen om met elkaar nieuwe doelen na te streven. De gedrags- of psychische problemen waar zij mee te kampen hebben verhinderen soms het leren. Door samen te sporten ontstaat er een positieve groepsdynamiek waarin leerlingen zich op sociaal-emotioneel gebied ontwikkelen. Ze fungeren zelf weer als voorbeeld voor andere leerlingen.

Zelf aan de slag

Wil je zelf aan de slag met het inzetten van sport op de groepsdynamiek te beïnvloeden? Bedenk dan eerst goed of het concept bij je past. Ga kijken op scholen waar ze het al doen en voer het stap-voor-stap in.

Verder lezen

Wil je je eerst nog verdiepen? Lees dan onderstaande artikelen:

Thema

Pedagogiek

Onderwerpen

Sociale veiligheid



Peter de coene | 16 mei 2019

Energieke manier om om te gaan met een klasgroep. Lijkt me leuk om te doen en zo de leerlingen elkaar te zien uitdagen in nemen en geven.
Zou ik eens willen toepassen op mijn tuinbouwleerlingen


Alexander Eriksen | 4 januari 2019

Leuk artikel! Hier vond ik nog aanvullende informatie: https://supertrainer.nl/groepsdynamica/


Ivo Dokman | 2 september 2016

Hallo Sjanie, Veel voorbeelden van, maar inderdaad complexer met door heel veel wisselingen. Mail gerust: i.dokman@lving.nl Groeten Ivo ps ik kan niet zien wanneer je je reactie hebt gegeven (is de vraag nog relevant?)


Sjanie Heijstek. | 27 juni 2014

Hoe pak je de opbouw van een groep aan binnen het Hoger onderwijs waarbij in het PGO systeem elke 10 weken een nieuwe groep gevormd dient te worden, waarbij het studietempo hoog ligt, weinig tijd voor spelletjes en dergelijke. Hoe kan de docent zichzelf ontwikkelen tot groepsdocent..


Annemie Leenders | 29 augustus 2011

Voor mij erg duidelijk. In het onderwijs is, naar mijn mening, op dit moment nog te weinig besef over positieve de invloed die het onderwijs kan heben op de groepsdynamiek die heerst in de klas en op straat. Veel succes!

E-mailadres wordt niet gepubliceerd. Hiermee kunnen wij reageren op je bericht.