praktijk

De Klimaatschaal

lerarenredactie | bijgewerkt op 13 december 2017

  • PO
  • VO
Leerlingen functioneren beter in een klas waarin zij zich veilig voelen (weten waar ze aan toe zijn, weten dat ieders mening van belang is, dat ieder meetelt, dat ieder voor zijn eigen mening mag uitkomen) en gewaardeerd worden door de leraar (leraren) en medeleerlingen. Kortom, waar een goede en positieve sfeer hangt. Of dat zo is, is afhankelijk van de (kwaliteit van de) relaties die de leerlingen onderlig hebben en de relatie die de leraar met zijn klas en individuele leerlingen heeft.

We noemen dit geheel van sfeer, onderlinge relaties, betrokkenheid, afspraken, maar ook motivatie en plezier het pedagogisch klimaat. Het is belangrijk voor een leraar om inzicht te krijgen het pedagogisch klimaat in zijn klas. Feedback van de leerlingen op zijn handelen en dit gebruiken bij zijn reflectie op zijn functioneren kan er toe leiden dat hij zijn gedrag beter afstemt op de onderwijsbehoeften van de leerlingen. Elke leerkracht heeft blinde vlekken in zijn gedrag die onbedoelde effecten bij de leerlingen oproepen. In elke klas gebeuren dingen die leraren niet zien. Het is niet gemakkelijk om te weten wat er in de hoofden van de leerlingen omgaat en hoe zij het zitten in deze groep ervaren.

Er zijn verschillende mogelijkheden om inzicht te krijgen in het pedagogisch klimaat zoals dit op dat moment (bij deze leraar) is. Zo kan men bijvoorbeeld ‘kringgesprekken’ voeren met de leerlingen en hen laten vertellen over hoe zij de sfeer ervaren in deze klas. Of een dergelijk gesprek goed verloopt, is zeer afhankelijk ván het pedagogisch klimaat. Binnen een onveilige sfeer zullen leerlingen weinig loslaten.

Een andere mogelijkheid is het gebruikmaken van feedbackscans. Zo kunnen leerlingen via de Klimaatschaal aangeven hoe zij het pedagogisch klimaat in de klas ervaren (sfeer en onderlinge relaties). Ook kunnen ze direct feedback kunnen geven op het onderwijsgedrag (pedagogisch en onderwijskundig) van de leraar.

Het gebruik van deze instrumenten kan leiden tot een beter inzicht in factoren die een negatieve invloed hebben op het pedagogisch klimaat waardoor het mogelijk is specifiek gerichte interventies in te zetten ter verbetering. Het leraargedrag speelt hierbij een belangrijke rol.

Nog vragen?

Leraar24, het LerarenOntwikkelFonds en de Kennisrotonde helpen je graag.

Stel je vraag!

geef jouw waardering:

(klik om te waarderen)

Schrijf zelf een reactie

Als je je e-mailadres invult kunnen wij reageren op je reactie. Het e-mailadres wordt niet op de site getoond.

Gerelateerd