Het is belangrijk al op de basisschool te beginnen met het geven van seksuele vorming. Kinderen hebben op de basisschool dagelijks te maken met informatie over seksualiteit bijvoorbeeld via media, op straat of op school. Deze informatie is echter niet altijd juist en het beeld wat zij daardoor van seksualiteit krijgen ook niet. 

Seksuele vorming in het primair onderwijs gaat voornamelijk over

- Lichamelijke en emotionele ontwikkeling

- Sociale ontwikkeling en relaties

- Seksualiteit en gezondheid

Leerdoelen:

- goed om te gaan met zichzelf en met anderen

- zich bewust te zijn van eigen gevoelens, wensen en mogelijkheden en die van een ander

- beslissingen te nemen en hun grenzen aan te geven op het gebied van relaties en seksualiteit

- dat seksualiteit niet ‘vies’ is en dat je er gewoon over kan praten

Ontwikkelingsfasen

De lessen moeten worden aangepast aan de leeftijd en de belevingswereld van de kinderen. Hoewel ieder kind zich individueel ontwikkeld, geeft de onderstaande indeling een beetje inzicht in de verschillende fasen:

4 tot en met 6 jaar
Kinderen leren steeds beter hoe ze zich ‘zouden moeten’ gedragen en dus bijvoorbeeld ook dat ze hun blote lijf niet zomaar in het openbaar kunnen betasten of laten zien. Ze zijn erg geïnteresseerd in de voortplanting. Vriendschap of iemand lief vinden koppelen ze aan ‘verliefdheid’, zo zijn ze bijvoorbeeld verliefd op hun moeder.

7 tot en met 9 jaar
Kinderen ervaren ineens schaamte om bloot te zijn in het bijzijn van anderen. Ze stellen minder vragen over seks omdat ze merken dat het een ‘beladen’ onderwerp is, niet omdat ze minder geïnteresseerd zijn. Ze willen graag bij ‘de groep’ horen. Het verschil tussen jongens en meisjes wordt duidelijker. Er wordt seksuele taal gebruikt terwijl ze vaak zelf niet weten wat ze zeggen. Het verschil tussen vriendschap en verliefdheid wordt steeds duidelijker. Kinderen worden wel al verliefd en dat kan behoorlijk heftige gevoelens teweegbrengen terwijl er geen sprake van seksuele gevoelens hoeft te zijn.

10 en 11 jaar (pre-puberteit)
De pre-puberteit is een voorfase van de puberteit. De geslachtshormonen ontwikkelen zich en hierdoor krijgen kinderen vanaf ongeveer tien jaar meer interesse in de volwassen seksualiteit. Hoewel ze over fantaseren en er graag meer over willen weten, kunnen ze tegelijkertijd wat preuts en afhoudend reageren wanneer je met hen over seksualiteit wil praten.

Tips voor de leerkracht:

• Schaam je niet: het gaat om de inhoud en niet om jou
• Ken je eigen seksuele moraal
• Haak in op datgene wat speelt
• Creëer zelf een aanleiding bijvoorbeeld met een televisieprogramma
• Denk niet dat leerlingen alles al weten
• Dring leerlingen niets op
• Heb oog voor cultuurverschillen
• Gebruik humor
• Let op je taalgebruik
• Wees niet bang voor de reactie van ouders